Chi tiết tin - Xã Tà Rụt - Đakrông

Từ chỗ chưa thành thạo máy tính, cán bộ thôn ở xã Tà Rụt, tỉnh Quảng Trị nay có thể tự soạn thảo, lưu trữ, gửi văn bản qua email, Zalo, xử lý công việc nhanh chóng. Ở Tà Rụt, chuyển đổi số đang từng bước giúp cán bộ cơ sở rút ngắn khoảng cách địa lý, đưa công việc đến gần người dân hơn.

Trưởng thôn vùng cao “lên đời” cùng chiếc máy tính

Thôn A Đăng, xã Tà Rụt được sáp nhập từ hai thôn A Đăng và A Pul. Sau sáp nhập, thôn có 453 hộ với 1.873 nhân khẩu. Địa bàn rộng, giao thông khó khăn, nơi xa nhất cách trung tâm thôn khoảng 4km.

Chị Hồ Thị Hoa - Trưởng thôn A Đăng, xã Tà Rụt luôn mang theo chiếc máy tính

để xử lý công việc kịp thời.

Đảm nhận cương vị trưởng thôn sau khi địa bàn được sắp xếp lại, chị Hồ Thị Hoa (SN 1990) từng không khỏi lo lắng. Không chỉ dân số đông hơn, địa bàn rộng hơn mà lượng công việc cũng tăng lên, trong khi kỹ năng sử dụng máy tính của chị trước đó còn hạn chế.

“Ban đầu tôi cũng lo vì không biết sắp xếp thế nào để nắm được thông tin của người dân”, chị Hoa chia sẻ.

Để cán bộ cơ sở bắt nhịp với yêu cầu mới, Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Rụt đã tổ chức tập huấn, hướng dẫn chị Hoa sử dụng máy tính, soạn thảo văn bản, lưu và gửi file, đồng thời làm quen với các ứng dụng công nghệ, trong đó có AI.

Từ những kỹ năng tưởng như rất mới mẻ, công việc của nữ trưởng thôn dần thay đổi.

Hiện mỗi ngày chị Hoa xử lý khoảng 5 văn bản. Khi xã yêu cầu, chị tổ chức họp dân, thống nhất nội dung rồi tự soạn báo cáo, gửi qua email, Zalo hoặc các hệ thống được yêu cầu. Chị còn chủ động lập kế hoạch công việc theo tuần để tránh bỏ sót nhiệm vụ.

“Đi đâu tôi cũng mang theo máy tính, điện thoại thông minh để khi có việc cấp bách thì xử lý ngay”, chị Hoa nói.

Chị Hồ Thị Hoa - Trưởng thôn A Đăng hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục hành chính, cập nhật thông tin trên zalo.

Trước đây, sau mỗi cuộc họp, các văn bản thường được viết tay rồi mang lên UBND xã để cán bộ đánh máy. Với địa bàn miền núi, việc đi lại mất nhiều thời gian.

Nay, nhờ được trang bị máy tính xách tay và tập huấn kỹ năng, cán bộ thôn có thể tự soạn thảo văn bản rồi gửi lên UBND xã và các phòng, ban chuyên môn. Công việc vì thế nhanh hơn, giảm thời gian đi lại.

Công nghệ cũng được chị Hoa đưa vào việc quản lý địa bàn. Sau khi thôn được sáp nhập, ban cán sự thôn chia địa bàn thành 2 tổ để phân công người phụ trách. Khu vực A Pul rộng, dân cư ở xa nên tổ chức họp ban ngày; khu vực A Đăng thuận lợi hơn nên họp ban đêm, bởi ban ngày người dân đi làm.

Bên cạnh việc thông báo trực tiếp và qua loa truyền thanh, chị Hoa lập nhóm Zalo của thôn để thông tin đến người dân. Cách làm được thực hiện song song, vừa trực tuyến, vừa trực tiếp, nhằm bảo đảm những người chưa có điều kiện tiếp cận công nghệ vẫn nhận được thông tin.

“Vất vả nhưng trách nhiệm đặt lên hàng đầu, phải cố gắng hoàn thành”, chị Hoa chia sẻ.

Từ 8km đường đèo đến những cú nhấp chuột

Không chỉ ở A Đăng, chuyển đổi số đang làm thay đổi cách làm việc của cán bộ cơ sở tại nhiều thôn vùng cao Tà Rụt.

Từ chỗ chưa biết sử dụng máy tính, nay anh Hồ Văn Toan, Bí thư chi bộ thôn Tân Đi

đã thành thạo nhờ Phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Tà Rụt tập huấn.

Thôn Tân Đi được sáp nhập từ Tân Đi 1 và Tân Đi 3, hiện có 234 hộ với 1.020 nhân khẩu. Từ thôn đến trung tâm xã khoảng 8km. Có khu dân cư biệt lập cách trung tâm thôn hơn 4km, người dân phải đi qua khe suối.

Anh Hồ Văn Toan, Bí thư chi bộ thôn Tân Đi, trước đây gần như không biết sử dụng máy tính. Sau khi nhận nhiệm vụ, ban cán sự thôn được xã cấp một bộ máy tính đặt tại nhà văn hóa cộng đồng để sử dụng chung.

Để thuận tiện hơn cho công việc, cuối tháng 7, anh Toan tự mua một chiếc máy tính xách tay trị giá 5 triệu đồng theo hình thức trả góp.

Sau các buổi tập huấn của Phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Rụt, anh đã có thể tự xử lý những công việc cơ bản trên máy tính.

“Trước đây đi họp, mình chép tay, sau đó vượt khoảng 8km đường đèo dốc để nộp lên xã, cán bộ xã đánh máy, mất thời gian. Nay đi họp, mình mang theo máy tính xách tay, đánh máy, xử lý các văn bản, sau đó gửi qua mail, Zalo, hệ thống của xã, rất thuận lợi”, anh Toan kể.

Theo anh Toan, với khối lượng công việc hiện nay, nếu vẫn làm theo phương thức thủ công thì rất khó đáp ứng yêu cầu về thời gian. Việc ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số giúp cán bộ thôn hoàn thành công việc được giao nhanh hơn.

Tuy nhiên, chuyển đổi số ở vùng cao không chỉ là câu chuyện của cán bộ.

Theo anh Toan, trình độ, kiến thức công nghệ thông tin của người dân còn hạn chế

và thiếu điện thoại thông minh là rào cản trong chuyển đổi số, cần khắc phục.

Anh Toan cho biết trình độ, kiến thức công nghệ thông tin của một bộ phận người dân còn hạn chế. Nhiều hộ chưa có điện thoại thông minh để thực hiện thủ tục hành chính trên VNeID.

Vì vậy, anh mong muốn chính quyền các cấp tiếp tục hỗ trợ thiết bị, đồng thời tăng cường hướng dẫn để người dân có thể từng bước sử dụng các dịch vụ số.

Tà Rụt có 7/8 chỉ tiêu chuyển đổi số đạt và vượt tiến độ

Theo ông Trần Thương Thiên, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Rụt, xã được hình thành trên cơ sở sáp nhập 3 xã Tà Rụt, A Vao và Húc Nghì của huyện Đakrông cũ. Đây là xã biên giới giáp Lào, có 2.522 hộ dân ở 8 thôn, phần lớn là đồng bào Pa Kô.

Trong 9 tháng năm 2026, xã đã triển khai các kế hoạch về chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030, Đề án 06, phổ cập kỹ năng số, phong trào “Bình dân học vụ số”, làm sạch dữ liệu y tế, VNeID và an toàn thông tin.

Xã Tà Rụt trang bị máy tính, máy in cho ban cán sự các thôn sau sáp nhập

để thuận lợi trong công việc.

Tháng 7/2026, UBND xã thành lập 8 Tổ công nghệ số cộng đồng và Đề án 06 tại 8 thôn, với 48 thành viên.

Đến tháng 9/2026, Tà Rụt có 7/8 chỉ tiêu được đánh giá hoàn thành hoặc vượt tiến độ. Đáng chú ý trong chuyển đổi số ở xã Tà Rụt là tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng và trước hạn đạt 99,61%.

Việc tích hợp Sổ sức khỏe điện tử trên VNeID đạt 83,04%; chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội qua tài khoản đạt 96,33%; chi trả trợ cấp bảo trợ xã hội qua tài khoản đạt 100%; chi trả trợ cấp người có công qua tài khoản đạt 99,25%.

Công tác làm sạch cơ sở dữ liệu đất đai cũng đạt kết quả đáng chú ý. Xã đã thực hiện 7.970/9.572 hồ sơ, đạt 83,26%; cập nhật thông tin chủ sử dụng đất đạt 139,98% khối lượng được giao; bổ sung đơn đăng ký, thông tin giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đạt 100%.

Để đưa chuyển đổi số đến gần người dân, các Tổ công nghệ số cộng đồng đã tổ chức 6 đợt cao điểm, với 6.900 lượt tuyên truyền, hướng dẫn trực tiếp người dân thực hiện định danh điện tử mức độ 2, tích hợp thông tin trên VNeID và phổ cập kỹ năng số. Có 6.642 lượt người tham gia.

Công an xã Tà Rụt hướng dẫn người dân thực hiện các thủ tục hành chính trên VNID.

Phương châm được triển khai là “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, tập trung vào người cao tuổi, người còn hạn chế về kỹ năng số và những nhóm cần được hỗ trợ trực tiếp.

Nội dung tuyên truyền không chỉ xoay quanh VNeID, Đề án 06 mà còn có dịch vụ công trực tuyến, thanh toán điện tử, bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhận diện và phòng tránh lừa đảo trên không gian mạng.

“Không để ai bị bỏ lại phía sau” trong chuyển đổi số

Phía sau những con số tích cực, Tà Rụt vẫn đối mặt với không ít thách thức.

Đây là xã miền núi, biên giới, thuộc địa bàn đặc biệt khó khăn. Đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 91,54% dân số. Năm 2026, toàn xã có 780 hộ nghèo, chiếm 29,98% và 405 hộ cận nghèo, chiếm 15,56%.

Thu nhập của nhiều hộ còn thấp, sinh kế thiếu ổn định nên khả năng đầu tư điện thoại thông minh, đường truyền Internet và chi phí duy trì dịch vụ số còn hạn chế.

Xã Tà Rụt có địa bàn rộng, dân cư phân tán, thường chịu ảnh hưởng của mưa lũ,

sạt lở gây chia cắt.

Địa bàn rộng, dân cư phân tán, một số khu dân cư cách xa trung tâm, thường chịu ảnh hưởng của mưa lũ, sạt lở. Chất lượng Internet, sóng di động ở một số nơi chưa ổn định, ảnh hưởng đến việc xác thực điện tử, nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán số và khai thác thông tin trên môi trường mạng.

Nhiều hộ dân chưa có điện thoại thông minh hoặc đang sử dụng thiết bị cũ, cấu hình thấp. Một bộ phận người dân, nhất là người cao tuổi và đồng bào dân tộc thiểu số, còn gặp khó khăn khi tiếp cận các thuật ngữ công nghệ, ghi nhớ tài khoản, mật khẩu hay tự xử lý lỗi.

Đáng chú ý, chỉ tiêu tích hợp an sinh xã hội trên VNeID mới đạt 1.437/5.022 người, tương đương 28,61%, là chỉ tiêu duy nhất chưa hoàn thành trong nhóm chỉ tiêu được đánh giá.

Để giải bài toán này, xã Tà Rụt đang hướng đến một cách làm mang tính cộng đồng.

UBMTTQVN xã phối hợp với UBND xã phát động chương trình “Smartphone cho bà con đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi trên địa bàn xã Tà Rụt - Kết nối yêu thương, không để ai bị bỏ lại phía sau trong chuyển đổi số”.

Ông Trần Thương Thiên, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Tà Rụt, cho biết toàn xã có 891 hộ dân

cần hỗ trợ điện thoại thông minh để phục vụ chuyển đổi số, rất cần sự chung tay của các cấp và cộng đồng.

Theo thống kê, toàn xã hiện có 1.185 hộ nghèo và cận nghèo, trong đó 891 hộ chưa có điện thoại thông minh và cần được hỗ trợ. Chương trình kêu gọi các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân, con em quê hương và các nhà hảo tâm cùng chung tay hỗ trợ thiết bị cho người dân.

Từ chiếc máy tính của trưởng thôn A Đăng đến những chiếc điện thoại thông minh đang được vận động trao cho người dân, chuyển đổi số ở Tà Rụt không chỉ là câu chuyện về thiết bị hay phần mềm.

Ở một địa bàn mà có nơi người dân phải vượt suối, đi hàng cây số đường đèo để đến trung tâm, mỗi văn bản được gửi đi bằng một cú nhấp chuột cũng đồng nghĩa với việc rút ngắn một chặng đường.

Và khi cán bộ thôn biết sử dụng công nghệ, người dân được hướng dẫn tận tay, những tiện ích số dần trở thành một phần của đời sống, chuyển đổi số sẽ không còn là khái niệm xa xôi mà trở thành công cụ giúp vùng cao từng bước thu hẹp khoảng cách với miền xuôi.